Trong quan hệ hôn nhân, việc xác định rõ tài sản riêng của vợ chồng có ý nghĩa rất quan trọng nhằm phòng ngừa tranh chấp, bảo vệ quyền lợi khi giao dịch dân sự, vay vốn, thế chấp hoặc ly hôn. Nhiều cặp vợ chồng lựa chọn lập giấy cam kết tài sản riêng để ghi nhận quyền sở hữu tài sản. Tuy nhiên, không ít người băn khoăn: giấy cam kết tài sản riêng có cần công chứng không? Bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết quy định pháp luật, giá trị pháp lý của cam kết tài sản riêng, trường hợp bắt buộc công chứng và ví dụ minh họa thực tế.
>>> Xem thêm: Đừng để sai sót nhỏ khiến hồ sơ bị từ chối – nhờ văn phòng công chứng kiểm tra giúp.
1. Giấy cam kết tài sản riêng là gì? Ý nghĩa pháp lý của giấy cam kết tài sản riêng

✅ 1.1. Khái niệm cam kết tài sản riêng
Cam kết tài sản riêng là văn bản do vợ chồng lập để xác nhận một hoặc một số tài sản thuộc quyền sở hữu riêng của một bên, không phải tài sản chung của vợ chồng. Văn bản này có thể được lập:
-
Trước khi kết hôn (thỏa thuận chế độ tài sản);
-
Trong thời kỳ hôn nhân (xác lập, phân định tài sản riêng).
Nội dung thường gồm:
-
Thông tin vợ, chồng;
-
Mô tả tài sản (nhà đất, xe, tiền, cổ phần…);
-
Cam kết không tranh chấp, không nhập vào tài sản chung;
-
Quyền, nghĩa vụ liên quan đến tài sản.
✅ 1.2. Căn cứ pháp lý về cam kết tài sản riêng
-
Điều 43 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014:
Tài sản riêng của vợ, chồng gồm tài sản mỗi người có trước khi kết hôn; tài sản được thừa kế riêng, được tặng cho riêng trong thời kỳ hôn nhân; tài sản được chia riêng cho vợ, chồng; tài sản phục vụ nhu cầu thiết yếu và tài sản khác theo quy định của pháp luật.
-
Điều 38 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014:
Vợ chồng có quyền thỏa thuận chia một phần hoặc toàn bộ tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân.
-
Điều 47 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014:
Vợ chồng được quyền thỏa thuận về chế độ tài sản trước khi kết hôn và thỏa thuận này phải được lập thành văn bản có công chứng hoặc chứng thực.
Các quy định trên là nền tảng pháp lý để xác lập và công nhận giá trị của cam kết tài sản riêng.
2. Giấy cam kết tài sản riêng có cần công chứng không?
✅ 2.1. Trường hợp không bắt buộc công chứng cam kết tài sản riêng
Pháp luật hiện hành không bắt buộc mọi giấy cam kết tài sản riêng đều phải công chứng. Nếu:
-
Hai vợ chồng tự thỏa thuận bằng văn bản;
-
Nội dung chỉ nhằm ghi nhận nội bộ, không dùng để thực hiện giao dịch với bên thứ ba;
-
Tài sản không thuộc loại bắt buộc công chứng khi giao dịch,
thì văn bản cam kết vẫn có giá trị làm chứng cứ theo Điều 119 Bộ luật Dân sự 2015 (giao dịch dân sự được thể hiện bằng lời nói, văn bản hoặc hành vi).
Tuy nhiên, giá trị chứng minh sẽ thấp nếu phát sinh tranh chấp.
✅ 2.2. Trường hợp nên và gần như bắt buộc công chứng cam kết tài sản riêng
Bạn nên công chứng cam kết tài sản riêng trong các trường hợp:
🔹 a) Tài sản là nhà đất, quyền sử dụng đất
Theo Điều 167 Luật Đất đai 2013:
Hợp đồng, văn bản về quyền sử dụng đất của hộ gia đình, cá nhân phải được công chứng hoặc chứng thực.
Do đó, nếu cam kết tài sản riêng liên quan đến nhà đất (xác nhận nhà đất là tài sản riêng), thì để đảm bảo giá trị pháp lý khi sang tên, thế chấp, chuyển nhượng… cần công chứng.
🔹 b) Thỏa thuận chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân
Theo khoản 2 Điều 38 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014:
Việc chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân phải được lập thành văn bản và có công chứng theo yêu cầu của vợ chồng hoặc theo quy định của pháp luật.
Thực tiễn áp dụng, cơ quan đăng ký tài sản thường yêu cầu văn bản có công chứng.
🔹 c) Thỏa thuận chế độ tài sản trước hôn nhân
Theo Điều 47 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, văn bản thỏa thuận bắt buộc phải công chứng hoặc chứng thực.
👉 Như vậy, với các giao dịch quan trọng, việc công chứng cam kết tài sản riêng gần như là điều kiện để được cơ quan nhà nước và bên thứ ba công nhận.
>>> Xem thêm: Không cần lo lắng về thủ tục phức tạp khi đã có Dịch vụ sang tên sổ đỏ đồng hành.
3. Giá trị pháp lý của giấy cam kết tài sản riêng khi có và không có công chứng

✅ 3.1. Cam kết tài sản riêng không công chứng
Giá trị:
-
Có giá trị ràng buộc giữa hai vợ chồng;
-
Có thể dùng làm chứng cứ khi tranh chấp;
-
Tuy nhiên, dễ bị phủ nhận chữ ký, nội dung, thời điểm lập.
Rủi ro:
-
Không được ngân hàng, văn phòng đăng ký đất đai chấp nhận;
-
Khó chứng minh khi có tranh chấp với bên thứ ba.
✅ 3.2. Cam kết tài sản riêng có công chứng
Giá trị:
-
Được xác nhận tính tự nguyện, năng lực hành vi, chữ ký;
-
Có giá trị chứng cứ mạnh theo Luật Công chứng 2014;
-
Dễ dàng sử dụng trong giao dịch mua bán, thế chấp, thừa kế.
4. Ví dụ minh họa thực tế về giấy cam kết tài sản riêng
📌 Ví dụ 1: Không công chứng – phát sinh tranh chấp
Chị A kết hôn với anh B. Trước hôn nhân, chị A mua một căn hộ. Sau khi kết hôn, hai bên lập giấy cam kết tài sản riêng bằng giấy viết tay, không công chứng. Khi ly hôn, anh B không thừa nhận văn bản và cho rằng căn hộ đã trở thành tài sản chung vì dùng tiền chung sửa chữa.
Tòa án phải xác minh nguồn tiền, thời điểm tạo lập tài sản; giấy cam kết chỉ là chứng cứ tham khảo, không quyết định.
📌 Ví dụ 2: Có công chứng – giao dịch thuận lợi
Anh C và chị D lập cam kết tài sản riêng có công chứng xác nhận thửa đất đứng tên anh C là tài sản riêng. Sau đó, anh C thế chấp vay ngân hàng. Ngân hàng chấp nhận hồ sơ nhanh chóng do văn bản công chứng có giá trị pháp lý rõ ràng.
>>> Xem thêm: Khi nào nên thực hiện Công chứng ủy quyền để hợp pháp hóa giao dịch?
5. Kết luận
Cam kết tài sản riêng không bắt buộc phải công chứng trong mọi trường hợp, nhưng nên công chứng nếu liên quan đến nhà đất, chia tài sản chung, giao dịch với bên thứ ba hoặc cần giá trị chứng minh cao. Việc công chứng giúp hạn chế tranh chấp, bảo đảm quyền lợi và được cơ quan nhà nước, tổ chức tín dụng chấp nhận.
Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!
Các bài viết liên quan:
>>> Xử lý hợp đồng đặt cọc mua bán nhà đất công chứng sai thông tin
>>> Cách tính phí công chứng trong từng loại hợp đồng cụ thể
>>> Tiêu chí lựa chọn văn phòng công chứng gần nhất uy tín và thuận tiện
>>> Những nội dung cần biết trong hợp đồng tặng cho tài sản
>>> Hướng dẫn chi tiết về thủ tục xin cấp sổ đỏ lần đầu cho hộ gia đình
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Cát Linh, quận Đống Đa, Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com
