Trong đời sống dân sự, việc vay mượn tiền giữa người quen, bạn bè, người thân diễn ra rất phổ biến. Tuy nhiên, nếu chỉ thỏa thuận miệng hoặc viết giấy tay, khi phát sinh tranh chấp sẽ rất khó bảo vệ quyền lợi. Vì vậy, nhiều người lựa chọn công chứng hợp đồng vay tiền cá nhân để đảm bảo tính pháp lý, hạn chế rủi ro. Vậy HĐVT cá nhân có bắt buộc công chứng không? Công chứng mang lại lợi ích gì? Thủ tục thực hiện như thế nào? Bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết trên cơ sở quy định pháp luật hiện hành.
>>> Xem thêm: Đừng để sai sót trong hồ sơ làm ảnh hưởng giao dịch — chọn dịch vụ công chứng uy tín ngay hôm nay.
1. Hợp đồng vay tiền cá nhân là gì? Có bắt buộc phải công chứng không?

✅ 1.1. Khái niệm
Theo Điều 463 Bộ luật Dân sự 2015, hợp đồng vay tài sản là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên cho vay giao tài sản cho bên vay; khi đến hạn, bên vay phải hoàn trả tài sản cùng loại và chỉ phải trả lãi nếu có thỏa thuận hoặc pháp luật có quy định.
Như vậy, hợp đồng vay tiền cá nhân là hợp đồng vay tài sản (tiền) được xác lập giữa các cá nhân với nhau, thể hiện rõ:
-
Số tiền vay;
-
Thời hạn vay;
-
Lãi suất (nếu có);
-
Quyền và nghĩa vụ của các bên.
✅ 1.2. Hợp đồng vay tiền cá nhân có bắt buộc công chứng không?
Pháp luật không bắt buộc hợp đồng vay tiền cá nhân phải công chứng.
Căn cứ:
-
Điều 119 Bộ luật Dân sự 2015: Giao dịch dân sự có thể được xác lập bằng lời nói, văn bản hoặc hành vi cụ thể, trừ trường hợp pháp luật quy định phải lập thành văn bản có công chứng/chứng thực.
Hiện nay, không có văn bản pháp luật nào bắt buộc hợp đồng vay tiền giữa cá nhân với cá nhân phải công chứng. Tuy nhiên, việc công chứng là quyền lựa chọn của các bên nhằm đảm bảo an toàn pháp lý.
👉 Khuyến nghị: Đối với khoản vay lớn, thời hạn dài, nên thực hiện công chứng hợp đồng vay tiền cá nhân.
2. Lợi ích khi công chứng hợp đồng vay tiền cá nhân
Việc công chứng HĐVT cá nhân mang lại nhiều lợi ích thực tế:
✔️ 2.1. Tăng giá trị pháp lý và tính chứng cứ
Theo Điều 5 Luật Công chứng 2014, văn bản công chứng có giá trị chứng cứ; nội dung và chữ ký trong văn bản được coi là đúng sự thật, trừ khi bị Tòa án tuyên vô hiệu.
Điều này giúp:
-
Dễ dàng chứng minh khoản vay khi xảy ra tranh chấp;
-
Hạn chế việc chối bỏ nghĩa vụ trả nợ.
✔️ 2.2. Phòng ngừa rủi ro pháp lý
Công chứng viên sẽ:
-
Kiểm tra năng lực hành vi dân sự của các bên;
-
Giải thích quyền, nghĩa vụ;
-
Kiểm tra nội dung hợp đồng có phù hợp pháp luật hay không.
Nhờ đó tránh được các điều khoản vô hiệu như lãi suất vượt trần.
✔️ 2.3. Thuận lợi khi khởi kiện, thi hành án
Khi tranh chấp phát sinh, hợp đồng đã công chứng là chứng cứ quan trọng để:
-
Tòa án giải quyết nhanh chóng;
-
Dễ dàng yêu cầu thi hành án.
>>> Xem thêm: Với quy trình rõ ràng, Dịch vụ sang tên sổ đỏ tại Hà Nội giúp bạn hạn chế tối đa sai sót.
3. Nội dung cần có trong hợp đồng vay tiền cá nhân và quy định về lãi suất

✅ 3.1. Nội dung cơ bản của hợp đồng vay tiền cá nhân
Một HĐVT cá nhân nên có các nội dung:
-
Thông tin các bên (CMND/CCCD, địa chỉ);
-
Số tiền vay;
-
Mục đích vay (nếu có);
-
Thời hạn vay;
-
Phương thức trả nợ;
-
Lãi suất;
-
Phạt vi phạm, bồi thường;
-
Biện pháp bảo đảm (nếu có);
-
Cam kết và chữ ký.
✅ 3.2. Quy định về lãi suất trong hợp đồng vay tiền cá nhân
Theo khoản 1 Điều 468 Bộ luật Dân sự 2015:
Lãi suất vay do các bên thỏa thuận nhưng không được vượt quá 20%/năm của khoản tiền vay, trừ trường hợp luật khác có liên quan quy định khác.
Nếu thỏa thuận vượt mức này thì phần lãi vượt quá sẽ không có hiệu lực pháp luật.
4. Thủ tục công chứng hợp đồng vay tiền cá nhân và ví dụ thực tế
✅ 4.1. Hồ sơ công chứng hợp đồng vay tiền cá nhân
Các bên cần chuẩn bị:
-
Dự thảo hợp đồng vay tiền (nếu có);
-
CCCD/CMND/Hộ chiếu của các bên;
-
Sổ hộ khẩu hoặc giấy xác nhận cư trú (nếu yêu cầu);
-
Giấy tờ về tài sản bảo đảm (nếu có thế chấp, cầm cố).
✅ 4.2. Quy trình công chứng
-
Nộp hồ sơ tại Văn phòng công chứng;
-
Công chứng viên kiểm tra hồ sơ, nội dung;
-
Các bên ký trước mặt công chứng viên;
-
Nhận hợp đồng đã công chứng và nộp phí.
Căn cứ: Luật Công chứng 2014.
✅ 4.3. Ví dụ minh họa thực tế
Anh A cho chị B vay 500 triệu đồng trong thời hạn 12 tháng, lãi suất 10%/năm. Hai bên lập HĐVT cá nhân và công chứng tại Văn phòng công chứng.
Sau 12 tháng, chị B không trả nợ đúng hạn. Anh A khởi kiện ra Tòa án, xuất trình hợp đồng công chứng. Tòa án căn cứ hợp đồng để buộc chị B thanh toán nợ gốc và lãi theo thỏa thuận hợp pháp, giúp anh A nhanh chóng bảo vệ quyền lợi.
>>> Xem thêm: Khi nào cần sửa đổi hoặc lập lại Công chứng di chúc?
5. Kết luận
Mặc dù pháp luật không bắt buộc phải công chứng, nhưng việc công chứng HĐVT cá nhân là giải pháp an toàn, giúp đảm bảo giá trị pháp lý, hạn chế tranh chấp và thuận lợi khi giải quyết tranh chấp. Khi giao kết hợp đồng, các bên cần lưu ý nội dung, đặc biệt là lãi suất và nghĩa vụ trả nợ để tránh vi phạm pháp luật.
Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!
Các bài viết liên quan:
>>> Xử lý hợp đồng đặt cọc mua bán nhà đất công chứng sai thông tin
>>> Cách tính phí công chứng trong từng loại hợp đồng cụ thể
>>> Tiêu chí lựa chọn văn phòng công chứng gần nhất uy tín và thuận tiện
>>> Những nội dung cần biết trong hợp đồng tặng cho tài sản
>>> Hướng dẫn chi tiết về thủ tục xin cấp sổ đỏ lần đầu cho hộ gia đình
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Cát Linh, quận Đống Đa, Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com
